AYIN YORUMU

Avrupa Konseyinin Olağan Bir Haftası (27 Mart-2 Nisan 2006)

 

Avrupa Konseyinin faaliyeti o kadar çeşitli ki Konseyin çalışmalarının çeşitliliği ve önemi hakkında bir fikir vermek için tipik bir haftalık faaliyetini aşağıda veriyoruz:

28. Avrupa Konseyi Sanat Sergisi “Evrensel Leonardo”

“Leonardo'nun Aklı:Evrensel bir Deha” başlığını taşıyan sergi Roma'da Uffizi Galerisinda açılacak ve açılış merasimine Avrupa Konseyi adına Genel Sekreter Yardımcısı Maud de Boer-Buquichhio ile İtalyan Kültür Bakanı Rocco Buttiglione katılacaklardır. 

Parlamenterler Meclisinde Kuş Gribi Soruşturması

Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisinin Tarım ve Gıda alt komitesinin kuş gribi konusunda açtığı soruşturmada, 27 Martta Fransız uzmanları yanında Dünya Hayvan Sağlığı Teşkilatı ve BM Göçer Kuşlar Sözleşmesi temsilcileri dinlenecektir.

Sırbistan-Karadağ Parlamentosu ve Sırbistan Parlamentosu ve Karadağ Parlamentosu Yöneticileri için Seminerler (27-29 Mart)

Bu Parlamentoların yöneticileri Avrupa Konseyinin işleyişi ve mekanizmaları hakkında bir seminere katılacaklar ve ayrıca Avrupa Parlamentosunu da inceleyeceklerdir. 

Avrupa'da tarım ve yasa dışı istihdam konulu soruşturma

Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisinin Çevre Komitesi bu konuda Fransa ve İsviçre'den gelen uzman kuruluşların temsilcileri ile bir toplantıda Fransız Tarım Bakanı ile bu ilginç konuyu tartışacaktır.

Bakan Yardımcıları Toplantısı

28-29 Mart Strazburg-960. toplantı( İnsan Hakları)

28 Mart Strazburg-259. Toplantının devamı

Avrupa Sosyal Dayanışma Komitesinin 16. Toplantısı

28 Mart Strazburg- Komite Çocukların bakımı, sıkıntıdaki gruplar için iskan, sosyal hizmetlerin birleştirilmesi konusunda görüşleri tartışacaktır. Komite ayrıca 2006 Sosyal Dayanışma Forumunu 9-10 Kasım'da Strazburg'ta yapılacak olan ‘'Kültür, etnik ve dinsel farklılıklara cevap verecek sosyal politikaları'' başlıklı toplantının programını görüşecektir.

Kadın Erkek Eşitliği Yönlendirme Komitesinin 34. toplantısı

28-30 Mart Strazburg- Toplantıda 8-9 Haziran 2006'da Stockholm'de yapılacak kadın erkek eşitliği konulu Avrupa Bakanlar Konferansı'nın son hazırlıklarını yapacaklardır.

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi

28-30 Mart Strazburg- Mahkeme, Fransa, Macaristan, Litvanya, Polonya, Çek Cumhuriyeti, Türkiye, Bulgaristan, Yunanistan, Rusya, Belçika ve Slovenya ile ilgili kararları açıklayacaktır.

Güneydoğu Avrupa Bölgesel ve Yerel Yönetim Temsilcileri

29 Martta Konsansa (Romanya)' da toplanarak ‘ Güneydoğu Avrupa'da Ulusal azınlıklar ve siyasi istikrar'' konulu bir rapor hazırlayacaklardır.

‘Kadınlara karşı şiddet hareketiyle mücadele için birleşen parlamentolar' konulu soruşturma

Parlamenterler Meclisi'nin Kadınlara Karşı Şiddet Alt Komitesi bu konudaki kampanyası için 2007 yılında bir Avrupa Konseyi kampanyası açılması ve Ulusal Parlamentonun bu kampanyaya katılması konusunda tartışacaklardır.

Üniversitelerin özerkliği konusunda Parlamenterler Meclisi'nde soruşturma, kültür, bilim,eğitim komitesi bu konuda hazırlanmış bir raporu İtalya, Romanya, İngiltere, Çek Cumhuriyeti ve Belarus'tan gelen Akademiklerle birlikte tartışacaklar ve bütün dünyada yüzlerce üniversite tarafından imzalanmış olan ve müşterek değer ve prensipleri açıklayan Magna Charta Universitatum adlı bildiriyi görüşeceklerdir.

Karadeniz Havzası'nda Bölgelerarası İşbirliği Konulu Uluslar arası Konferans

30 Mart Konsansa ( Romanya)' da başlayacaktır. Bu konferans Avrupa Konseyi'nin Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresiyle Romanya Dışişleri Bakanlığı tarafından düzenlenmiştir. Kongrenin açılışını Avrupa Konseyi Genel Sekreteri Terry Davis ile Romanya Dışişleri Bakanı yapacaklardır.

Romanlar için Eşit Haklar

30-31 Mart Üsküp - Avrupa Konseyi ile Avrupa Komisyonu Romanlar konusundaki 3. müşterek projesi Üsküp'te başlatılacaktır. Konferansın amacı hükümetlerle Roman Temsilcilerinin birlikte etkin bir şekilde çalışarak Romanlar için ulusal stratejiler geliştirilmesi ve değerlendirilmesine yardımcı olmaktır.

Yukarıda belirttiğimiz faaliyetler Avrupa Konseyi'nin 1 haftalık çalışmalarının ve düzenlediği toplantıların ancak bir bölümünü aksettirmektedir. Konseyin tüm faaliyetleri İngilizce ve Fransızca olarak www.coe.int web sitesinde bulunabilir. Ayrıca Türkçe olarak Avrupa Konseyi hakkında etraflı bilgi ve Konsey sözleşmelerinin metinleri www.avrupakonseyi.org.tr sitesinde görülebilir.

 

KONSEYDEN HABERLER

Stockholm'de Hazırlık Toplantısında Pan Avrupa Kampanyası Olan ‘ Parlamentoların Yerli Şiddetle Mücadele İçin Birleşmeleri

Strazburg, 27.03.2006

Devlet Başkanının ve Hükümetin geçen seneki 3. zirvede aldığı karara bağlı olarak, Avrupa Konseyi 2006 yılında kadınlara karşı şiddetle ile mücadele ve yerli şiddete karşı bir toplantı düzenleyeceklerdir.

detaylar

Parlamenterlerin Oyu İle, Ukrayna'daki Özgür Yerel Ve Bölgesel Seçimlere Gölge Düştü

Kyiv, 27.03.2006

Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi gözlemcilerine göre 26 mart pazarı Ukraynada yapılacak seçimler kuşkusuz ki Hükümetin kurtuluşundan bu yana yapılacak en özgür ve en adil seçimler olacaktı.

detaylar

Çoçuklarla ve Çocuklar İçin Bir Avrupa-Avrupa Konseyi Üç Yıllık Bir Program Başlatıyor

Strazburg, 23.03.2006

Avrupa Konseyi, Monaco'da 4, 5 Nisan tarihlerinde düzenlenecek olan konferansta (Grimaldi Forum) "Çocuklarla ve Çocuklar İçin Bir Avrupa İnşaa Etmek" başlıklı bir programı devreye sokacak.

detaylar

Avrupa Konseyinin Bakanlar Komitesinin Rus Başkanlığı: Pace Başkan'ının Moskova Ziyareti

Strazburg, 23.03.2006

Avrupa Konseyi'nin Parlamentoya ait meclis (PACE) başkanı René van der Linden, Rusya Federasyonu'nun Mayıstan Ekime kadar yürüteceği, bir sonraki, Avrupa Konseyinin bakanlar komitesinin başkanlığının öncelikleri hakkında yetkililerle görüşmek için 27 ve 28 Mart 2006 da Moskova'ya gidecek.

detaylar

Avrupa Konseyi Ukrayna'daki Yerel Ve Bölgesel Seçimleri İnceleyen Kongre Düzenliyor

Strazburg, 22.03.2006

Avrupa Konseyi Bakanlar Kurulu, insan kaynaklı biyolojik maddeler üzerinde yapılan araştırmalar hakkında üye ülkelere yapılan bir öneriyi benimsedi .

detaylar

René van der Linden: “ETA'nın ateşkes duyurusu tüm Avrupa için umut kaynağı oluşturuyor”

Strazburg, 22.03.2006

René van der Linden, Avrupa Konseyi'nin Parlamentoya Ait Meclis (PACE) Başkanı, bugün, ETA'nın sürekli ateşkes duyurusundan duyduğu derin tatmini belirtti.

detaylar

Belarusun Demokratik Bir Evrime İhtiyacı Var

Strazburg, 20.03.2006

Belarus'taki başkanlık seçimleri sırasında Avrupa Konseyi Genel Sekreteri Terry Davis ‘Alexandre Lukashenko'nun ahlakı bozulmuş bir manda yönetimiyle başkan olduğunu' ifade etti.

detaylar

Avrupa Konseyi Genel Sekreterliğinin Belarusya'daki Seçimler Hakkındaki Yazısı

Strazburg, 16.03.2006

Terry Davis, Belarusya'daki seçimlerden önce şu açıklamayı yaptı: “Belarusya'daki başkanlık seçimleri göz korkutucu ve yıldırıcı bir atmosfer içinde gerçekleşecek. Bu ortamda hakiki ifade özgürlüğü ve toplanma özgürlüğü bulunmamaktadır. Cumhurbaşkanı'nın siyasi muhalefeti mütemadiyen saldırı altında. Bu seçimlerin sonucu ne olursa olsun, demokrasiyle hiçbir alakası olmayacaktır.”

detaylar

Avrupa Konseyi, İnsan Kaynaklı Biyolojik Maddelerin Araştırılması Konusundaki Bir Öneriyi Benimsedi

Strazburg, 16.03.2006

Avrupa Konseyi Bakanlar Kurulu, insan kaynaklı biyolojik maddeler üzerinde yapılan araştırmalar hakkında üye ülkelere yapılan bir öneriyi benimsedi .

detaylar

Karadeniz Bölgesinin Romanya'daki Uluslararası Konferansın Merkezi Olması

Strazburg, 15.03.2006

Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Yönetimi ve Romanya Dış İşleri Bakanlığınca 30 Mart 2006'da Romanya'da düzenlenecek ‘Karadeniz havzasında bölgeler arası işbirliği' ile ilgi uluslararası konferans düzenlenecektir.

detaylar

Karikatürler Üzerine Tartışma: Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi Daimi Komitesinde Özgürce İfade Üzerine Tartışma

Strazburg, 14.03.2006

Karikatürler üzerine Danimarka'da yapılan tartışma ve birçok ülkede şiddetli reaksiyonlar gösterilmesi üzerine Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi daimi komitesi 17 Mart günü Paris'te bir münazara yapacak .

detaylar

Avrupa Konseyi'ndeki imzalar ve onaylamalar

13 Mart ve 17 Mart arası haftası

20 Mart ve 24 Mart arası haftası

detaylar

Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi Başkanı: Belarus'taki Muhalefete Karşı Gözdağı Vermeye Son Verin

Strazburg, 09.03.2006

Meclis Başkanı Rene van der Linden Lushenko Rejiminin diğer muhalefete karşı Belarus'taki başkanlık seçimlerinde gözdağı verilmesini; Vincuk Viachorka, Belarus Halkçı Parti başkanlık adayı yardımcısı Alexander Milinkevich'in tutuklanması ve yargılanması üzerine kınadı.

detaylar

Yeni Teknoloji ve Kültürel Çeşitlilik Kongre'nin Bahar Oturumunda Gündemde

Strazburg, 09.03.2006

Avrupa Konseyi'nin Mahalli ve Bölgesel Yetkililer Meclisi 15 ile 17 Mart 2006 tarihleri arasında, Strazburg'da bahar oturumunu gerçekleştirilen yeni teknoloji ve kültürel çeşitlilik üzerinde yapılacak tartışmalar bu oturumun genel konuları oldu.

detaylar

Avrupa'da Birok Kadın İçin Ev Tehlikeli Bir Yer, Avrupa Genel Sekreteri Terry Davis'in Dünya Kadınlar Gününde Yaptığı Konuşma

Strazburg, 08.03.2006

Bugün Dünya kadınlar Gününü kutluyoruz. Kadının eşitlik ve adalet mücadelesine ayrılan bu 24 saatte dahi Avrupa'da binlerce kadın şiddete maruz kalacak.

detaylar

Dünya Kadınlar Günü, Zorla Fuhuşa Dur

Strazburg, 07.03.2006

Bugünün Dünya Kadınlar Günü olması sebebiyle,Avrupa Parlamentosu Konseyi Başkanı, Rene van der Linder üye devletleri ve Avrupa Komitesini insan ticaretine karşı bir konvansiyona bağlanmayı önerdi.

detaylar

Slavutych Appeal: Nükleer Güvenlikte Kamu Otoritelerine Rehberlik Edecek Beş Temel İlke

Strazburg, 03.03.2006

Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Otoriteler Kongresi tarafından düzenlenen ve Slavutych Kenti ve Ukrayna Yerel Yerinden Yönetim Vakfı nın katkılarıyla 2-3 Mart 2006 da Slavutych'ta düzenlenen “Yirmi Yıl Sonra Çernobil” adlı uluslararası konferansın sonunda, katılımcılar “Slavutych Appeal” i kabul ettiler.

detaylar

Ukrayna'daki Seçim Öncesi Belirdin Gelişmeler, Avrupa Konseyi Meclis Kurulu Seçim Öncesiyle İlgili Heyeti Diyor Ki:

Kyiv, 02.03.2006

Yapılacak olan Parlamento seçimleri öncesi ve seçimle ilgili büyük çaptaki gelişmiş atmosferde yapılan kampanyaları memnuniyetle karşılayan Parlamento Kurulu seçim öncesiyle ilgili heyet 28 Şubattan 2 Marta kadar Ukrayna'ya ziyarette bulundu.

detaylar

Bakanlar Komitesi Üçüncü Geçici Taslağı Olan Ilascu ve Diğer Moldavya Karşıtları ve Rusya Federasyonu Kabul Etti

Strazburg, 02.03.2006

Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi 8 Temmuz 2004 tarihinde dağıtılan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin Ilascu, Moldavya karşıtları ve Rusya Federasyonu davalarında kararı yerine getirmesi hakkında olan üçüncü geçici taslağı kabul etti.

detaylar

Avrupa Divanı Raporu Kosova'da Azınlıkların Korunmasındaki Boşlukları Belirledi

Strazburg, 02.03.2006

Avrupa Danışma Kurulu Divanı bugün, Kosova'daki azınlık haklarının korunmasında düzeltmeler yapılmasını talep etti.

detaylar

Avrupa Birliği Genel Sekreterliği: Avrupa Üzerinde Yasadışı Tutuklama İddaları ve Teslim Uçuşları ile İlgili Rapor

Strazburg, 01.03.2006

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 52. maddesi çerçevesinde yayınlanmş raporu dolayısıyla yaptığı basın açıklamasında “Yabancı güvenlik servisleri için Avrupa bir cennet gibi görünüyor” diyen Terry Davis sözlerine “Hemen hemen hiçbir Avrupa ülkesi topraklarında var olan yabancı örgütlerin faaliyetlerini etkili bir şekilde denetleyebilecek hukuki şartları barındırmıyor” diye devam etti.

detaylar

Giovanni Di Stasi: ‘Türkiye Tüm Avrupa Kuruluşlarına Katılmalıdır'

Strazburg, 01.03.2006

1 Mart günü, Ankara'da Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Meclis Başkanı, Kamu Yönetimi Reformu ve Toprak Organizasyonu Kongresinde Giovanni Di Stasi ‘Türkiye'de modern bir demokrasi yaratmak için güçlü bir siyasi istek var ve Türkiye bir merkezden idare edilmemeye başladı' demiştir.

detaylar

 

 

AVRUPA iNSAN HAKLARI

Avrupa Çocuk Haklarının Kullanımı Sözleşmesi


Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinde Türkiye ile İlgili Kararlar


28.03.2006 da alınan kararlar

detaylar için tıklayınız


23.03.2006 da alınan kararlar

detaylar için tıklayınız


21.03.2006 da alınan kararlar

detaylar için tıklayınız


14.03.2006 da alınan kararlar

detaylar için tıklayınız


07.03.2006 da alınan kararlar

detaylar için tıklayınız


02.03.2006 da alınan kararlar

detaylar için tıklayınız

O göremedi ama kazandılar

Bahri KARATAŞ- Turaç TOP/ İZMİR, DHA

İzmir'in Bergama ilçesindeki altın madeninin işletilmesinde hukuka aykırılık tespit eden Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, 315 köylüye 3'er bin Euro tazminat ödenmesini kararlaştırdı. Çevre hareketinin önderi Sefa Taşkın bütün Bergama halkına tazminat hakkı doğduğunu kaydetti.

AVRUPA İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) Türkiye'nin, Bergama Ovacık'taki altın madeninin işletilmesinde hukuka aykırı davrandığı gerekçesiyle, 315 Bergama köylüsünün yaptığı başvuruyu karara bağladı. Mahkeme Türkiye'nin kişi başına 3'er bin eurodan 315 köylüye toplam 945 bin euro tazminat ödemesine hükmetti.

1999'DA BAŞVURDULAR

Danıştay 6'ncı Dairesi, 1997 yılında Bergama Ovacık Altın Madeni'nde, yaşam ve sağlıklı çevre hakkının ihlal edildiğine kanaat getirip faaliyetlerinin durdurulması yönünde karar vermişti. Kararın ardından bir yıllık süre içinde Türkiye tarafından herhangi bir hukuki girişimde bulunulmadığını, işletmenin faaliyetlerinin devam edilmesi yönünde çalışmalar yapılmasına izin verildiğini öne süren İzmir Barosu avukatlarından Senih Özay, 1999 yılında, 315 Bergama köylüsü adına Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne başvurdu. Avukat Özay, Türkiye'nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin, adil yargılama ilkesini düzenleyen 6'ncı, yaşam hakkını düzenleyen 2'nci, sağlıklı çevrenin bozulması, bireysel ve aile yararlarına müdahaleyi düzenleyen 8'inci, etkili başvuru hakkıyla ilgili 13'üncü maddesinin ihlal edildiğini öne sürdü.

120 BİN KİŞİ SIRADA

Başvuruyu değerlendiren Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi, iç hukukta madenle ilgili kararların uygulanmasına, aksi yönde hareket eden Türkiye'nin 6'ncı ve 8'inci maddelerini ihlal ettiğine karar verdi. AİHM'nin 8 hakimden oluşan heyeti, kişi başına 3'er bin Euro olmak üzere 315 Bergama köylüsüne 945 bin Euro tazminat ödenmesine hükmetti.

Bergama ilçesi eski Belediye Başkanı ve Bergama Çevre Hareketi önderi Sefa Taşkın, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) tazminat için başvuracak 120 bin kişinin daha sırada olduğunu kaydetti. Müracaatını yapmış 1500 kişinin tazminat için mahkemeye başvurduğunu kaydeden Taşkın şunları kaydetti:

SORUMLULAR ÖDESİN

" Bergama ilçe nüfusunun tamamı olan 120 bin kişinin tazminattan yararlanma hakkı var ve bu kişiler AİHM'e başvuracaklardır. Bizim için bu tazminatlar önemli değildir. Önemli olan, çevreye zarar veren bu madenin bir an önce kapatılması ve bu kararları uygulamayarak, devleti zarara uğratan yetkililer hakkında da yasal işlemin yapılmasıdır. Bizlere verilen tazminatlar, mahkeme kararlarını uygulamayanlara rücu edilmelidir" dedi.

ÜRETİM SÜRÜYOR

Ovacık Altın Madeni'nin işleticisi olan Koza Altın Şirketi'nin Yönetim Kurulu Başkanı Akın İpek, AİHM'de alınan kararın, 2004 yılında yapılan başvuru sonrası verilen tazminat kararının devamı niteliğinde olduğunu ileri sürdü. İpek " AİHM'in aldığı karar, eski döneme ait bir karar olup, Koza Altın İşletmeleri Ovacık Altın Madeni'nin çalışması ve yeni aldığı izinlerle alakalı değildir. Üretim sorunsuz ve kesintisiz devam etmektedir" dedi.

Hopdediks ve Asteriksler'in zaferi

Bergamalı köylülerin eylemlerinde iki isim öne çıktı. Kısa boyu nedeniyle çevreci köylülerin lideri Oktay Konyar'a çizgi film kahramanı 'Asteriks', kocaman göbeği ve çizgili pijaması nedeniyle de Bayram Kuzu'ya 'Hopdediks' lakabı takıldı. Asteriks siyanürlü altın mücadelesinde bugüne kadar pek çok kez gözaltına alındı. Bergama 'nın Pınarköy'ünden Bayram Kuzu ise dokuz yıl eylemden eyleme koştu. Siyanürlü altına karşı verilen mücadelenin simge ismi Bayram Kuzu, belden yukarısı çıplak, uzun yıllar çizgili pijamalı görüntüleriyle hafızalarda yer etti. Bu görünümüyle, çizgi roman kahramanı 'Hopdediks'e benzetilen evli ve iki çocuk, üç torun sahibi Bayram Kuzu, Bergamalı köylülerin sergilediği ilginç gösterilerin çoğunda bulundu. Kendisini "Siyanürcülerin, şeriatçıların, anarşistlerin korkulu rüyası, Bayram Çavuş" diye tanıtan Kuzu, 9 Ocak 2001'de evinde rahatsızlanarak Atatürk Eğitim Hastanesi Nöroloji yoğun bakım servisine kaldırıldı. Beyin kanaması ile buna bağlı olarak felç geçirdiği anlaşılan Kuzu, 15. günde vefat etti ve verdiği çevre savaşının sonucunu göremedi.

Sivil toplumun gücü

Bergama köylülerinin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nde kazandıkları ikinci hukuk zaferi iki önemli ders veriyor: 1- Siyasi otoriteler halka rağmen karar alıp uygulayamaz. 2- Sivil toplum örgütleri çağımızın yeni gücü haline geldi. Bu öyle bir güç ki, iktidarları devirebiliyor, rejimleri değiştirtebiliyor.

Bergama köylülerinin siyanürle altın çıkarılmasına karşı 12 yıldır verdikleri hukuk mücadelesi bize Nauri adasındaki çevre felaketini çağrıştırıyor.
Nauri, Pasifik'te Avustralya ile Hawaii arasında 21 kilometrekarelik, 12.500 nüfuslu bir ada. 1968'den bu yana bağımsız. Birkaç yıl önce kişi başına düşen gelirde dünyanın ikinci zengin ülkesiydi. Fosfat yatakları sayesinde.
O kadar çok para kazanıyorlardı ki, hiç kimse çalışmıyordu. Devlet herkese yüklü aylık bağlamıştı. Hepsinde lüks otomobil, uydu bağlantılı cep telefonu, birkaç buzdolabı, klima, likit ekran televizyon vardı. İçtikleri su dahil her şeyi ithal ediyorlardı. Can sıkıntısından gün boyu yemek yiyorlardı. Bebekler daha kundakta kolayla besleniyorlardı.
Devlet gelir fazlasını Sydney'de, Londra'da gayrimenkule yatırdı. Aldığı otellerin ve iş merkezlerinin kiralarının ada halkını sonsuza kadar rahat yaşatmaya yeteceğine inanıyordu.
Sonra bir gün fosfat yatakları bitiverdi. İşletmeci şirket çekip gitti. Geriye Ay yüzeyini andıran görüntüler kaldı: Derin çukurlarla dolu çöl.
Gübreleri binlerce yıl boyunca fosfata dönüşen kuşlar da gelmiyordu artık. Çünkü yataklar işlenirken tüm ağaçlar kesilmişti.
Daha sonra peşpeşe haciz yağdı: Ödenemeyen faturalara karşılık oteller ve iş merkezlerine el konulup haraçmezat satıldı. İthalat durdu. Çalışmayı, ekip-biçmeyi kuşaklar önce unutmuş halk aç kaldı. O lüks otolar benzin yokluğundan, televizyon ve buzdolapları da elektrik yokluğundan paslandı.
Ada halkı şimdi sonsuza kadar yitirdikleri çevrenin, o canım tropik ormanların ardından gözyaşı döküyor. Değerini bilemedikleri için.

Ölüler altın takmaz
Ama siyanürle altın işletmeciliğine karşı sarsılmaz kararlılıkta mücadele veren Bergama köylüleri sahip oldukları çevrenin değerini çok iyi biliyorlar. Alın size 17 köyün ortaklaşa hazırladıkları kitabeden birkaç satır: " Bu topraklar yediverendir. Ovasında kar gibi pamuk, altın gibi buğday, kehribar gibi tütün, dağlarında vakur çam ve meşeler, derelerinde serin çınar gölgeleri uzanır. Eteklerindeki zeytin ağaçları tarihle yaşıttır. Topuğunu yere vursan gürül gürül su çıkar. Topuğunu biraz daha sert vurursan, yeryüzüne türlü maden saçılır. Bu insanlar hayatı ve hayatları olan doğayı çok seviyorlar. Onlar bilirler ki, ölüler altın takmaz." Sivil itaatsizliğin simgesi haline gelen Bergama köylüleri 12 yılda 250'yi aşkın eylem yaptılar. Sadece Bergama'da değil, İstanbul'da, Stockholm'de bile. İlginç eylem türleri geliştirdiler: Yarı çıplak gösteri, nüfus sayımında sayılmayı reddetmek gibi.
Mahkemelerden, Danıştay'dan kararlar çıkarttılar. Ankara her defasında kararları delmeyi başardı.
Onlar da iç hukuk yollarının tükendiğini görüp gruplar halinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) gittiler. Önce 2004'te eski Bergama Belediye Başkanı Sefa Taşkın'ın öncülük ettiği 6 kişi dava açtı ve AİHM her birine 3 bin avro tazminat ödenmesine karar verdi. Dün de 315 kişilik ikinci grubun davası sonuçlandı. Karar: 3'er bin avrodan toplam 945 bin avro tazminat. 1.500 kişilik üçüncü grubun sırada olduğu, sayının çığ gibi artıp on binlere ulaşabileceği belirtiliyor.
Elbette altın madenlerinin değerlendirilmesine karşı olamayız. Ama uygulanan teknoloji çevreye ve kurdundan kuşundan insanına kadar tüm canlılara saygılı olursa...
Bergamalılar direnişleriyle madende, çevresel riski en aza indirecek yatırımların da yapılmasını sağladılar. Az-buz başarı mı?

Dış Politika Enstitüsü, Bilkent Üniversitesi Doğu Kampüsü / Ankara, TÜRKİYE
Tel: (90) (312) 266 28 69 - 266 28 70 Fax: (90) (312) 266 28 71
E-posts: fpi@foreignpolicy.org.tr