AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ - 104

MECLİS KARARI

ERBAKAN -TÜRKİYE

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Erbakan-Türkiye davası için yazılı kararını bugün bildirdi (uygulama no. 59405/00).

Mahkeme,

.Avrupa İnsan Hakları Kurulu’nun 10.maddesinin (ifade özgürlüğü) ihlali üzerine bire karşı altı oyla; ve
.oybirliğiyle Kurul’un 6 § 1 maddesinin (adil yargılanma hakkı) ihlali kabul edilerek görüldü.

Davacı, izin verilen süre içerisinde uygun tatmin talebinde bulunmadığı için, Mahkeme, Kurul’un 41. maddesi (hakkaniyete uygun tatmin) altında bu kişi için hiçbir hükme varılmaması gerektiğine karar verdi.

(Karar sadece Fransızca olarak mevcut)

1.Başlıca olaylar

Davacı, Necmettin Erbakan, 29 Ekim 1926 tarihinde doğmuş ve Ankara’da yaşayan bir Türkiye vatandaşı. Bir politikacı ve hatta Türkiye’de Haziran 1996-1997 arası dönemin başbakanı. Davada geçen söz konusu zamanda, 1998 yılında, laikliğin ilkelerine ters düşen aktiviteler sürdürdüğü gerekçesiyle dağıtılan Refah Partisi’nin başkanlığını yapıyordu.

25 Şubat 1994 tarihinde yerel seçim kampanyası sırasında davacı, Türkiye’nin güneydoğusundaki Bingöl’de halka bir konuşma yaptı. Bu konuşmanın resmi bir kaydı bulunmamakta.

Dört yıldan daha fazla bir süre sonra, 1998 Temmuz’unda, 1994’teki konuşmasında din, ırk ve bölge ayrımı konusunda yaptığı yorumlarla insanları kin ve düşmanlık beslemeleri yönünde tahrik ettiği için hakkında hukuki işlemler başlatıldı. Davacı, Diyarbakır Devlet Güvenlik Mahkemesi’nde hakkındaki suçlamalara; kamu davacı ofisince kaydedilmiş, konuşmanın kaydını içeren bir video kasetin doğruluğunu ve güvenilebilirliğini sorgulayarak itiraz etti.

10 Mart 2000 tarihinde Devlet Güvenlik Mahkemesi Erbakan’ın suçlu olduğuna karar verdi onu 10 yıl hapis ve para cezasına mahkum etti. Sakinlerinin aşırı uç bir örgüt tarafından terör eylemlerinin kurbanı olduğu Bingöl’de geçen söz konusu olayı hesaba katarak, Devlet Güvenlik Mahkemesi davacının “inananlar” ve “inanmayanlar” şeklinde bir ayrım yaparak politik tartışma özgürlüğünün kabul edilen sınırlarının dışına çıktığına karar verdi.

5 Temmuz 2000’de Temyiz Mahkemesi davacı tarafından yapılan başvuruyu hukuk esaslarına dayanarak reddetti ve cezasının devamına karar verdi. Başvuruda davacı, kendi partisi haricindeki tüm partileri “adil olmayan, kafir ve iddiaya göre bencil bir sistemi savunan” partiler olarak tanımlıyor ve bu partilerin “Kur-an’a göre Allah’a savaş açtığı” fikrini savunuyor.

 

 Bu web sitesi 'Dış Politika Enstitüsü' tarafından hazırlanmıştır.
Sorumluluğu 'Dış Politika Enstitüsü'ne aittir.

Dış Politika Enstitüsü
Bilkent Üniversitesi Doğu Kampüsü / Ankara
Tel: (90) (312) 266 28 69 - 266 28 70 Fax: (90) (312) 266 28 71
e-mail: fpi@foreignpolicy.org.tr